Αγοραίοι και αγοραφοβικοί

Διά του κειμένου που ακολουθεί, ο γράφων (Γιώργος Σταυρόπουλος – Αλεξίνοος) εκφράζει τις προσωπικές του απόψεις, οι οποίες συνιστούν τον “κυριότερο” λόγο διά τον οποίο επιθυμεί την ύπαρξη της Αγοράς της Πόλεως.

Πολλοί είναι οι τρόποι και τα κριτήρια σύμφωνα με τα οποία μπορούμε να διαχωρίσουμε τους ανθρώπους – εάν το νομίσουμε χρήσιμο.

Είναι χρήσιμος ο διαχωρισμός σε αγοραίους και αγοραφοβικούς καθόσον, οι δεύτεροι, μετατρέπουν, τον φόβο τους, σε βλάβη της αγοράς και της κοινωνίας.

Ο επιβλαβέστεροι είναι εκείνοι που χρησιμοποιούν την αγορά (μόνον;) διά να περισυλλέγουν οπαδούς, να τους “τραβάνε” σε μέρη “κρυφά” και “ιδιαίτερα” και, εκεί, να τους “ψήνουν”. Να τους “ψήνουν” εναντίον εκείνων που δεν μπόρεσαν να “τραβήξουν”.

Ποίους εννοούμε:

Όχι, βεβαίως, κάποιον, που λέγει ...στην αγαπημένη του: «Εσένα και μία καλύβη» και την οδηγεί ...στην «καλύβη» του. Ούτε κάποιαν που λέγει στον σύζυγό της: «Στο σπίτι, θα σε κανονίσω».

Αυτοί, καλά θα κάμουν να τηρούν την προτροπή:

«Τα εν οίκω μη εν δήμω».

Αλλά η προτροπή ισχύει και αντιστρόφως:

«Τα εν δήμω μη εν οίκω».

Όταν, αυτοί που ενδιαφέρονται διά τα ζητήματα του δήμου τους, “τραβιούνται” ιδιαιτέρως, αυτό, δεν είναι κατ' ανάγκη “κακό”. Αλλ', αποβαίνει εξαιρετικά επικίνδυνο, ιδίως εάν γίνεται καθ' υπερβολήν ή/και, κατά κανόνα και δη άνευ αρχών... Π.χ. το να συζητούνται θέματα, ερήμην εκείνων που τους αφορούν. Εάν αυτό, αντιβαίνει σε κάποια αρχή (συμμετοχής κτλ) και, αν είναι κάτι το εντελώς “αφύσικο”, τότε, είναι και κάτι, για το οποίο πρέπει να απολογηθούν εκείνοι που το διαπράττουν, ή που το διέπραξαν. Θα πρέπει να εξηγήσουν τους “σοβαρούς” λόγους που τους ανάγκασαν. – Όχι, να το θεωρούν “κανονικό”, δηλαδή, να το ασκούν κατά κανόνα...

Υπάρχουν οργανωμένες ομάδες συλλεκτών “οπαδών” και “φίλων” – κοινωνικές, πολιτικές, θρησκευτικές κτλ, οι οποίες επιδεικνύουν συμπεριφορά εντελώς αγοραφοβική και αγοραβλαπτική:

Κυκλοφορούν στην Αγορά αλλά, δεν αγορεύουν. “Αγοράζουν” (συνήθως βερεσέ) και φεύγουν. Ενίοτε, «ψαρεύουν» (όπως λέγουν οι ίδιοι). Αλιεύουν, λοιπόν και, μεταφέρουν ...τα αλιεύματα, στον οίκο τους, για ψήσιμο...

Χαρακτηριστική, είναι η συμπεριφορά ορισμένων κομμάτων (λέγομε «ορισμένων» διότι δεν είναι αόριστα) την οποία πρέπει να εξετάσουμε μιάς και είναι επίκαιρη λόγω προεκλογικής περιόδου. Και πρέπει να την κρίνουμε διά να αρχίσουμε να διακρίνουμε τα κόμματα που (τουλάχιστον) θέλουν να κρίνονται και δη με κριτήρια άλλα από εκείνα που θέτουν τα ίδια...

Και, κατ' αρχάς, θα πρέπει να εξετάσουμε τις (ενδεχόμενες) ομοιότητές τους προς τις θρησκευτικές οργανώσεις, διότι, εάν υπάρχουν τέτοιες, τότε, θα πρέπει να υποψιαστούμε ότι, τα κόμματα αυτά, είναι ψευδεπώνυμα. Όχι διότι, οι θρησκευτικές οργανώσεις, είναι κακές (αυτό, είναι άλλο θέμα) αλλά, διότι δεν είναι εύλογο, αυτοί που πρεσβεύουν την εκ θεού σωτηρία και εκείνοι που επικαλούνται την λαϊκή, να συμπεριφέρονται παρομοίως. Εάν ο Ιησούς, προέτρεψε τους αποστόλους του να μετατραπούν εις «αλιείς ανθρώπων», αυτό θα πρέπει να το κρίνουν εκείνοι που, διά της προτροπής αυτής, μετατρέπονται εις ...αλιεύματα. Αλλά, όλοι, θα πρέπει να αναρωτηθούμε ποίος πρόεδρος ποίου κόμματος μετέτρεψε τον εαυτό του εις ...Ιησού και τα κομματικά στελέχη εις ...θρησκευτικούς αποστόλους.

Ίσως θεωρηθεί ότι υπερβάλλουμε. Ας είναι... Πάντως, προς επαλήθευση των λεγομένων μας, αρκεί μία απλή ερώτηση προς τον τυχόντα κομματικό ...απόστολο:

«Αγαπητέ, είναι ή, δεν είναι καταστατική υποχρέωση των μελών σας να τηρούν την εντολή που λέγει: «Εγώ ειμί Κύριο το Κόμμα σου. Ουκ έσονταί σοι κόμματα έτερα πλην εμού»; (1η, εκ των “Δέκα Εντολών”, η παραβίαση της οποίας επιφέρει, τουλάχιστον, την διαγραφή).»

Και ενώ οι θρησκείες έχουν τρόπους να αποδεικνύουν ότι η διθρησκεία (ή, ...η μοιχεία) είναι απαράδεκτη, τα κόμματα δεν έχουν λάβει παρόμοια μέριμνα. Και απορεί πας νοήμων:

«Αφού όλα τα κόμματα είναι φιλολαϊκά και αφού, η συμμετοχή σε ένα από αυτά είναι πράγμα καλό, γιατί, η συμμετοχή σε δύο, δεν είναι διπλό καλό (και για τα δύο) αλλά είναι κακό (και για τα δύο);;;»

Θα (μου) παρατηρήσει, κάποιος:

«Μα, εγώ δεν έχω δει, κανένα, που να απορεί...»

(Ε,... και τί φταίω εγώ;)

Ας επιστρέψουμε στο “ψήσιμο”.

Τα ιδιαίτερα μέρη εις τα οποία “τραβούν”, τα “προς έψησιν” αλιεύματα, κάποιοι, τα ονομάζουν ...«στάνες», «μαντριά», «στρούγκες» κτλ... Αυτοί, είναι οι κομματοφοβικοί – ιδιαίτερο είδος, αγοραφοβικών, θρησκευομένων οι οποίοι, και μόνο που ...σκέπτονται «κόμμα», ανακράζουν:

«Ήπαγε οπίσω μου Σατανά...»

Περιγράψαμε αυτούς που ...δεν θα δούμε στην Αγορά της Πόλεως...

Άλλά, τίθεται ένα ερώτημα:

«Εάν αποκλείσουμε τους “κομματικούς” και τους “αντικομματικούς”, ποίοι απομένουν;»

Η απάντηση είναι:

«Πάντες οι νοήμονες.»

Διότι ποίος νοήμων γίνεται “κομματικός” ή, “αντικομματικός”, χωρίς να γνωρίζει «τί πράμμα», τέλος πάντων, είναι ένα κόμμα;;;...:

Ας μιλήσουμε απλά:

Ένα υποσύνολο του πληθυσμού (μίας χώρας ή, ενός χωριού κτλ), με κοινά ή, ομοειδή συμφέροντα (έστω και αν δεν τα προσδιορίσουμε επακριβώς), μπορούμε να το ονομάσουμε «τάξη». Τα μέλη μίας τάξης, δικαιούνται και οφείλουν να υπερασπίζονται τα κοινά τους συμφέροντα. Την υπεράσπιση αυτή, όπως είναι φυσικό, δεν την αναλαμβάνουν ούτε όλα τα μέλη της τάξης, ούτε την αντιλαμβάνονται με τον ίδιο τρόπο. Και είναι φυσικό αυτό, διότι, απλούστατα, οι άνθρωποι είναι διαφορετικοί (όταν, με το καλό, ...θα κλωνοποιηθούμε, βλέπουμε). Επομένως, είναι φυσικό ότι (μόνον), ένα κομμάτι της, εν λόγω, τάξης θα ενεργοποιηθεί ουσιαστικά, προς υπεράσπιση των κοινών συμφερόντων (οι πιο ώριμοι, οι έμπειροι, οι συνειδητοί, οι άνευ πολλών άλλων υποχρεώσεων κτλ). Εάν το κομμάτι αυτό, δεν είναι τόσο μικρό ώστε να του αρμόζει το υποκοριστικό («κομμάτιον»), τότε, λέγεται «κόμμα».

Είναι καλό, κάθε τάξη, να έχει το κόμμα της διά να διαπραγματεύεται με τα κόμματα των άλλων τάξεων, ή/και να διαμάχεται, εάν δεν χωρεί διαπραγμάτευση. Αυτό όμως, πρέπει να γίνεται ενώπιον όλων των ενδιαφερομένων ώστε να μη συμβαίνουν ...“λαμογιές”. Διότι, ένα κόμμα, είναι επίσης ένα υποσύνολο του πληθυσμού με δικά του συμφέροντα και δεν είναι βέβαιο ότι τα συμφέροντα του κόμματος ταυτίζονται με τα συμφέροντα της τάξης, όπως δεν είναι βέβαιο ότι τα συμφέροντα των πιστών ταυτίζονται με τα συμφέροντα του ιερατείου. Ο πιστός, το πιστεύει. Ο άλλος..:

Διά να το (από)δεχθεί πρέπει να του (από)δειχθεί.

Αυτό, δεν ήταν ...λογοπαίγνιο...: Στην έλλογη, ελληνική γλώσσα, αυτά, τα δύο ρήματα, είναι ομόρριζα.

Η μεγαλύτερη “λαμογιά” είναι όταν ένα κόμμα εμφανίζεται ως υπερασπιστής του συνόλου του πληθυσμού. Όταν μιλάει στο όνομα ιδεών (ιδανικών κτλ) και όχι συμφερόντων. Πόσο σφοδρά γελοίος είναι εκείνος ο οποίος, ενώ (πρέπει να) είναι, εξ ορισμού, υπερασπιστής συμφερόντων, μιλάει για ...ανιδιοτέλεια.

Η έλλογη (και, ενδεχομένως, η σκληρή) διαπραγμάτευση προάγει την συνοχή της κοινωνίας, ενώ, οι μπουρδολογίες προκαλούν την σήψη και την διάλυση.

Όταν, μία πολιτική οργάνωση, ενώ πρέπει να είναι κομμάτι της κοινωνίας μεταβάλλεται σε ...κομματιαστή αυτής, όταν την πλήττει με κούφιες ιδέες και χωρίζει τον πληθυσμό σε κατηγορίες ιδεοπλήκτων, όταν τους μετατρέπει σε φανατικούς πολεμίους άλλων ιδεοπλήκτων, τότε, αυτή η πολιτική οργάνωση, είναι καταστροφική, είναι εχθρική προς την κοινωνία και, τότε, το κάθε μέλος της είναι εχθρός μας, ας είναι και ...ο ξάδερφός μας.

Αλλά, στην εποχή του μάρκετινγκ, το αρχαιόθεν γνωστόν: «όμοιος ομοίω αεί πελάζει» έχει διαφοροποιηθεί. Όλοι φτιάχνουν τα προϊόντα τους σύμφωνα με τις επιθυμίες του μάρκετ (δεν το λέμε «αγορά»). Επομένως, τα κόμματα είναι, ακριβώς, όπως τα θέλουν οι πελάτες τους. (Οι δε απελάτες των κομμάτων, ενίοτε, πελάζουν προς άλλα κόμματα – χειρότερα, αυτά – τα κόμματα των ...“ακκομάτιστων”.)

Συμφώνως προς τα ανωτέρω, εάν θέλουμε καλύτερα κόμματα (και,... πώς, όχι;), θα πρέπει να γίνουμε καλύτεροι πελάτες...

Και, ας αρχίσουμε από όσους έχουν υπάρξει τέτοιοι πελάτες:

Τα κόμματα, προσκαλούν, δημοσίως, οπαδούς και φίλους... Οι οπαδοί των άλλων κομμάτων απέχουν, εκτός από περιπτώσεις αλλαξοκομματικών φιλοφρονήσεων. Κάποιοι εκ των προσκεκλημένων διατυπώνουν αντιρρήσεις... “Φίλιες” αντιρρήσεις, που αν είναι έντονες, συνήθως, οι οπαδοί, τις εκλαμβάνουν ως “τσουχτερά σχόλια” κάποιου που (πάντως) ...θέλει το καλό τους.

Δεν λέμε να καλέσουν ...τους εχθρούς τους. Αλλ', η ευγένεια απαιτεί, όταν καλείς στ' αρχοντικό σου τον φτωχό λαό, να του ανταποδίδεις, που και που, κάποια επίσκεψη στο φτωχικό του...

Αλλά, η επίσκεψη, απαιτεί επί σκέψη... (αγαθό, εν ανεπαρκεία).

Ποίο είναι το «φτωχικό» του λαού;

• Η Αγορά,... Όχι “μεγαλεία”... Εκεί όπου αγείρεται (συγκεντρώνεται) ο λαός. Εκεί όπου άλλος ...πουλάει κάλτσες και, άλλος,... “ρίχνει τον παπά”. Εκεί όπου υπάρχουν τα λαϊκά μαγειρεία... Όταν ο Διογένης ο Κυνικός έτρωγε σε ένα καπηλειό, και είδε τον ρήτορα Δημοσθένη να περνάει, τον προσκάλεσε λέγοντάς του: «... ντρέπεσαι να μπεις εδώ που, ο κύριός σου, έρχεται κάθε μέρα», εννοώντας τον λαό που τρώει (το σχετικό κείμενο στο τέλος).

Στην Αγορά, λοιπόν, είναι ευπρόσδεκτος ο καθείς (ιδίως όποιος έχει να πει πράγματα που είναι αποτέλεσμα συλλογικής σκέψης). Αλλά, βλέπεις, η Αγορά, έχει και ...τους “παπατζήδες” της, οπότε, «δεν περνάει», εύκολα,  «η μπογιά» του κάθε φρεσκοβαμένου, παρεισάκτου, “παπατζή”...

Στην Αγορά, ο λαός και έκαστο μέλος του (πρέπει να), απευθυνόμενος προς πάσα πολιτική οργάνωση, που του δίδει όρκους ...αιώνιας αγάπης και πίστης, να της λέγει:

«Για έλα 'δω,... στα λημέρια μου... Εδώ, που, εκτός από τους δικούς σου, τους ξεσκολημένους αγορητές, υπάρχουν και άλλοι... Αγορητές, που τους ακούμε όλοι... όχι μόνο οι οπαδοί σου... Εδώ, έλα... Όχι, να με καλείς ...“στο γήπεδό σου” με τους στημένους διαιτητές και επόπτες (προεδρείο κτλ) και τις στημένες εξέδρες των φανατικών... Όχι, εκεί, όπου πείθεις τους «επί σοι πεπειθότας» και που με θέλεις για να παριστάνω την «έξωθεν καλήν μαρτυρία» και το «λαϊκό έρεισμα» σε πολιτικές θέσεις που κανείς δεν γνωρίζει «από που κρατάει η σκούφια τους» διότι διαφυλάσσεις, ως «επτασφράγιστο μυστικό», την διαδικασία παραγωγής τους...»

...

Και, στο παλιό γραμμόφωνο, ακούγεται το γνωστό τραγούδι του Τσιτσάνη:

«Σε διώξαν απ' την Κοκκινιά»:

«...γιατί αν ήρθες για μαλλί – άμυαλη,

θα φύγεις κου–, θα φύγεις κουρεμένη.»

Περί Διογένους:

Ἠρίστα ποτὲ Διογένης ἐν καπηλείῳ, εἶτα παριόντα Δημοσθένη ἐκάλει. τοῦ δὲ μὴ ὑπακούσαντος ‘αἰσχύνῃ’ ἔφη, ‘Δημόσθενες, παρελθεῖν ἐς καπηλεῖον; καὶ μὴν ὁ κύριός σου καθ´ ἑκάστην ἡμέραν ἐνθάδε ἔσεισι,’ τοὺς δημότας λέγων καὶ τοὺς καθ´ ἕνα· δηλῶν ὅτι οἱ δημηγόροι καὶ οἱ ῥήτορες δοῦλοι τοῦ πλήθους εἰσί.

(Έτρωγε κάποτε ο Διογένης σε ένα καπηλειό. Όταν περνούσε ο Δημοσθένης, τον καλούσε. Κι' αφού, ο δε, δεν υπάκουε:

«Αισχύνεσαι», του είπε, «Δημοσθένη, να παρέλθεις στο καπηλειό; Και, μήπως, ο κύριός σου καθ' εκάστην ημέραν εδώ δεν μπαίνει;» εννοώντας τους δημότες (ως σύνολον) και ένα έκαστον εξ αυτών (και, τοιουτοτρόπως) δηλώνοντας ότι οι δημηγόροι και οι ρήτορες είναι δούλοι του πλήθους.)